امروز
گروه خبري : هرمزگان در فضای مجازی
تاريخ انتشار : 1396/11/05 - 18:29 كد :1412
هجوم فرهنگی به خودمان- رضا دبیری‌ نژاد
خبر هرمزگان- یادداشت وارده- در دنیایی که نهادهای فرهنگی و جهانی بر ظرفیت‌های فرهنگ بومی و محلی تاکید می‌کنند تا این ظرفیت‌ ها بتوانند در جایگاه سرمایه مورد بهره‌برداری قرار گیرند و سبب رونق اقتصادی و نشاط اجتماعی شوند، متاسفانه هر روز شاهد هجمه‌ای به ظرفیت‌ های فرهنگ بومی در بندرعباس هستیم.

هجمه‌ هایی که عملا حذف ظرفیت‌ ها را به دنبال دارند و در نتیجه بندرعباس را از رنگ و بومی فرهنگی خود دور می‌سازند و زمینه‌ای می‌سازند تا خود فرهنگی آن را گرفته و به یک دیگری ناآشنا تبدیل سازند. این دیگری شدند همان چیزیست که هویت فرهنگی را مورد هدف قرار می‌دهد.

یک روز خانه‌ای تاریخی در بندرعباس خراب می‌شود، روز دیگر نام محلات و خیابان‌ها که خاطره‌ی جمعی محسوب می‌شود خط می‌خورد، از سوی دیگر شمایل بومی ساحل خشک شده و خیابان می‌شود بدون آنکه در نظر داشته باشیم این مداخله در نظام فرهنگی و طبیعی منطقه است و حالا از این سو نماینده‌ای در مجلس بخشی از میراث غیرملموس و نشانه‌های فرهنگی بومی را در نقد عملکرد شهرداری بندرعباس منکر می‌شود.

منظر نگاه ایشان که در واقع می‌توان فراتر از نگاه شخصی بلکه نوعی گرایش دید، گرایشی است که فرهنگ را یکپارچه و یک منظومه نمی‌بیند بلکه می‌خواهد گزینشی و در موقعیت مسلط کنونی برخورد کرده و از منظر گفتمانی گرایش خود برخی نشانه‌ها، روایت‌ها و یا میراث‌های محلی را حذف نموده یا برخی از داده‌ها را در برابر داده‌های دیگر گذاشته و ارزش‌گذاری نماید. در حالی‌که جامعه با تجربه خود دست به طرد و جذب داده‌های فرهنگی می‌زند.

ایشان موسیقی، رقص و ابزار فرهنگی چون دهل را منکر شده و حتا آیینی چون "ساخت" را از دایره فرهنگ بومی خارج می‌سازد. اینجاست که سیاست و سیاستمداران پا در حیطه فرهنگ می‌گذارند و با نگاهی ابزاری و بدون درک مناسبات فرهنگی که بافت فرهنگ را می‌سازد با آن مواجه شده و برآنند که معناسازی یا کدگذاری خود را داشته باشند.

همه اهالی فرهنگ و نظریه‌پردازان آن می‌دانند که رقص و آیین ریشه‌ای دیرینه و مقدس دارد و کارکردهای اجتماعی آن نیز فراتر از کارکردهای ظاهری آن است، در همین هرمزگان و اقلیم‌های مختلف آن از دریا تا کوه شاهد رقص‌های آیینی از رزیف و ازبا گرفته تا چمک‌های شادیانه هستیم که هم باعث نشاط جامعه و نظم اجتماعی و حتا تقدیس معنایی معیشت‌ها شده و می‌شوند.

همه می‌دانیم که موسیقی هرمزگان با همین دهل‌هایش گونه‌ای شناخته شده در منظومه موسیقیایی کشور است که همواره اهالی موسیقی و فرهنگ‌ پژوهان را جذب خود کرده و آنها را به تحسین واداشته است. حالا این دستاورد را حاصل قرن‌ها تجربه و خلاقیت بومی است و ارزش معرفی فراتر از مرزها را دارد را منکر می‌شویم و از اعتبار ویترین شدن فرهنگی دور می‌دانیم.

آیین‌های عروسی از پذیرفته‌ شده‌ ترین گونه‌های مردم‌ شناختی است که تمایز آن در هر منطقه روایت‌ ساز فرهنگ آن جامعه است. با آیین هم نمی‌شود گزینشی برخورد کرد، عروسی یک روایت فرآیندی است که آیین‌ های ساخت و حنابندان و زیارت هرکدام پاره‌ روایت‌هایی در این مجموعه هستند که نه با ارزش‌ هایی فرهنگی و نه با ارزش‌ های مذهبی و اجتماعی در تضاد قرار دارند و از همین رو هم جامعه آن را پذیرفته و تثبیت نموده است.

در فرآیند فرهنگ هم زمان و جامعه است که پایداری یک پدیده را به اثبات می‌رسانند و افراد نمی‌توانند در مقابل قدرت جامعه و فرهنگ بایستند که این چند روزه در برابر قرون گذری بیش نیست.

در روزگاری که میان جوامع و کشورها رقابت فرهنگی بسیاری به وجود آمده و هر جامعه تلاش دارد با ثبت و معرفی نمادهای فرهنگی خاص خود بر قدرت فرهنگی و سرمایه‌های خود بیفزاید، چگونه است که نماینده‌ای که باید فراتر از نمایندگی سیاسی نماینده فرهنگی و اجتماعی باشد در برابر سابقه فرهنگی جامعه خود قرار می‌گیرد؟

" ساخت" در منظومه آیین‌ های عروسی آیینی منحصر به فرد است و موسیقی هرمزگان زبان فرهنگی مردم این منطقه است که توانسته گویایی دردها و محفلی برای تسکین آلام و یا بستر برای شادی، نظم و وحدت باشد. حالا این ارزش‌ های اجتماعی که پیوند دهنده افراد و نظم جامعه بومی است را منکر می‌شویم.

بر ایجاد نماد شهری ساخت می‌توان نقدهای کمی و کیفی مطرح کرد که البته جای این نقدها هم هست اگرچه در این شکل‌گیری این جریان تازه شهری قابل توجه و تقدیر است اما نمی‌توان اصل مساله را خط زد.

نمایندگان قانون‌گذار خود بهتر از هر کسی حریم قوانین را می‌دانند و مرز نظارت شورای شهر و نمایندگان مجلس بر آنها واضح و مبرهن است و حتا اگر بحث نقد شهردار هم باشد نقدهایی همچون بحث هویت‌زدایی از ساحل و شهر پسندیده‌ تر است تا عملی که خود گامی در جهت توجه به هویت بومی و میراث‌های غیرملموس در قالب روایت شهری بوده است.

کاش نمایندگان سیاسی مشاوران فرهنگی و آگاه به فرهنگ بومی داشته باشند تا خواسته و ناخواسته تیری به سوی فرهنگ بومی نیاندازند که امروز مهمترین سرمایه ما همین است که از آن نمادها و روایت‌های اندکی مانده است.

باید مواظب بود که در دعواهای سیاسی و مدیریت بار شکننده فرهنگ هدف قرار نگیرد.

 

* پژوهشگر ایران‌ شناسی– مدیر موزه ملی ملک

 
 

 
 با پیوستن به کانال جدید،همچنان با ما همراه باشید.
در کانال جدید می توانید اخبار، انتقادات و پیشنهادهای خود را برای شورای سردبیری خبرهرمزگان ارسال نمایید.
لینک پیوستن به کانال جدید خبر هرمزگان:
 
نظرات كاربران :
نام :
ايميل :
متن نظر : * 
 
متن بالا را وارد نماييد* 
 
آخرین اخبار
انجام اولین عمل موفقیت آمیز تغییر جنسیت در بندرعباس/ دختر ۲۲ ساله پسر شد ماهی‌ها و بومی‌ها در تور بیگانه/ چینی ها ردیاب ها را خاموش می کنند احمدآباد داغی در قلب میناب زورآزمایی مسوولان در عرشه کشتی چینی/ ماهی ها در تور، اعتماد عمومی بر سرِ قلاب فروش زمین های ارزان در شهر جدید علوی/ اجرای یک هزار میلیارد ریال طرح عمرانی هرمزگان رتبه سوم مصرف دخانیات در کشور/ اجرای 345 پروژه در حوزه بهداشت و درمان هرمزگان آغاز ثبت نام دوره های کاردانی و کارشناسی دانشگاه علمی کاربردی استاد قنبر راستگو: سیاسیون و مسوولان از ما سوء استفاده می کنند حرکت شورای شهر بندرعباس بر خلاف مصالح مردم/ شرکت توزیع برق ورود کند بنویسیم زیان آور، بخوانیم عذاب آور عضو شورای شهر: مدیران محیط زیست از ترس استاندار و مقام های محلی هر مجوزی را صادر می کنند احتکار یکهزار و 600 تن برنج خارجی در بندرعباس کجای جهان نشان دادن تشنگی شکایت قضایی دارد رییس مجمع نمایندگان هرمزگان: اجازه ندهیم هیچ مدیری در مقابل خبرنگاران بایستد تقبیح شکایت مدیران اجرایی از رسانه ها/ استاندار هرمزگان: هیچ مدیری حق شکایت از رسانه را ندارد گرما در هرمزگان اوج می گیرد مدیر مجتمع پترو صنعت گامرون بندرعباس: بخش خصوصی در هر شرایطی دوشادوش دولت و ملت است استاندار هرمزگان اعلام کرد: جاده کشی در ۲۴ کیلومتر نوار ساحلی بندرعباس پانصد ساعت آرایشگری رایگان مجازات تبلیغات انتخاباتی غیرمجاز شورای شهر بندرعباس یک فروند لنج باری در آب های جاسک غرق شد تاملی بر سرنوشت تک رقمی های هرمزگانی کنکور امسال/ برای شغل هم به بحران می خورند* طغیان سرخک در شرق هرمزگان/ جاسک کانون بیماری سه انتصاب در استانداری هرمزگان کارگر تنظیف شهرداری بندرعباس در تصادف جان باخت اختصاصی/ موج جابجایی های ناگهانی در فرمانداری های هرمزگان اختصاصی/ پلیس در یک قدمی قاتلان زوج فرهنگی بندرعباس/ مظنونان به زودی بازداشت می شوند واکنش مرادی به انتقادات تلویحی استاندار هرمزگان: همه از علاقه من به استاندار خبر دارند/ رویه خود را تغییر می دهم قتل یک اثر تاریخی و سکوت تلخ شورای شهر بندرعباس* پاسخ سخت جهاد کشاورزی به سرپرست میراث فرهنگی هرمزگان: کاش قبل از سخن گفتن مطالعه می کردید استاندار هرمزگان: به بومی و غیربومی اعتقادی ندارم محور راه آهن بندرعباس مشهد بازگشایی شد سدهای شميل و نيان هرمزگان تا 20 روز آینده خشک می‌شوند دعوا بر سر میراث فرهنگی در شورای شهر بندرعباس دو نماینده به نمایندگان هرمزگان در مجلس افزوده می شود ناامیدی توزیع برق هرمزگان از صرفه جویی در ادارات/ برق ۴۰ اداره پرمصرف قطع شد اظهارات ضد و نقیض درباره آلودگی آب در هرمزگان/ معاون وزیر: هرمزگان درگیر اپیدمی‌ آب آلوده است/ دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان: طغیان داریم نه اپیدمی لغو پروانه و جریمه 70 میلیون تومانی یک شرکت متخلف در پایانه بار بندرعباس/ حضور دلال ها یک مشکل فرآیندی است همایون امیرزاده مدیر روابط عمومی وزارت ارشاد شد موفقیت روابط عمومی راهداری و حمل و نقل جاده ای هرمزگان در یک جشنواره ملی بندرعباس، شهر بدون تفریح/ مردم، محکومان خانگی* توزیع 35 هزار حلقه لاستیک با نرخ دولتی در پایانه بار بندرعباس سرعت غیر مجاز حادثه آفرید/ شش کشته و مجروح در حاثه واژگونی خودرو پژو با حکم وزیر ارشاد؛ درویش نژاد مدیرکل ارشاد همدان شد/ علی بندرعباسی سرپرست ارشاد هرمزگان هشت زن اینستاگرامی در بندرعباس دستگیر شدند دومین حادثه آفرینی تانکرهای سوخت در جاده های هرمزگان به فاصله کمتر از ۴۸ ساعت/ واژگونی و انفجار تانکر سوخت در جاده میناب دو کشته بر جای گذاشت مدیرکل دامپزشکی هرمزگان: کشتارگاه شهرداری بندرعباس اجازه تامین گوشت قصابی ها را ندارد تانکر سوخت در میناب فاجعه آفرید/ ورود تانکر به مغازه ۶ کشته و مجروح برجای گذاشت اختصاصی/ زن و شوهر معلم در بندرعباس به قتل رسیدند شورا و شهرداری بندرعباس با هم غرق می شوند/ اعتراض به یارگیری های نمادین بدهی 7950 میلیارد ریالی بنگاه های اقتصادی به تامین اجتماعی هرمزگان مشاهده آرشیو
  • پر بازدیدترین ها
  • پر بحث ترین ها
تمامي حقوق مادي و معنوي اين سايت متعلق به خبر هرمزگان است و استفاده از مطالب، با ذکر منبع بلامانع است.